سازمان حقوق بشر هانا با ابراز تاسف عمیق، کشته شدن «مطلب خیبری»، شهروند ۳۳ ساله اهل روستای صاله از توابع بانه، را نمونهای دیگر از تداوم شلیک مرگبار نیروهای حکومتی علیه شهروندان کُرد در کردستان میداند.
بر اساس اطلاعات دریافتی هانا، بامداد پنجشنبه ۲۱ خرداد ۱۴۰۵، نیروهای حکومتی در محدوده چومان و نزدیکی روستای «بردهرهش»، بدون اخطار قبلی به سوی مطلب خیبری تیراندازی کردند. وی بنا بر گزارشهای محلی ، برابر عرف معمول منطقه، برای جمعآوری «گزانگبین» به این منطقه رفته بود و هیچگونه کالایی به همراه نداشت. این شلیک مستقیم علت تامه مرگ بوده است. مطلب خیبری متأهل و پدر دو فرزند بود.
از منظر حقوق داخلی این بی پروایی در شلیک و بکارگیری سلاح جنگی علیه یک شهروند فاقد هر گونه توجیه حقوقی است. حتی بر اساس موازین محدود و امنیتی قانون بهکارگیری سلاح در جمهوری اسلامی، مأموران تنها در شرایط استثنایی، پس از اخطار قبلی، رعایت ضرورت، تناسب و نبود راهکار کمخطرتر مجاز به استفاده از سلاح گرم هستند. در این پرونده، گزارشهای موجود نشان میدهد که همین حداقلهای قانونی نیز در برابر یک شهروند کُرد رعایت نشده و شلیک مستقیم بدون اخطار، مصداق آشکار استفاده خودسرانه و غیرقانونی از سلاح است.
این قتل همچنین نقض مستقیم حق حیات در حقوق بینالملل بشر است. ماده ۶ میثاق بینالمللی حقوق مدنی و سیاسی، حق حیات را حقی بنیادین میداند و دولتها را از محرومسازی خودسرانه افراد از زندگی منع میکند. استفاده مرگبار از سلاح تنها زمانی قابل توجیه است که برای دفع خطر فوری علیه جان انسانها کاملاً ضروری باشد. شلیک به شهروندی غیرمسلح که تهدیدی فوری ایجاد نکرده، نقض آشکار این معیار است.
قتل مطلب خیبری در ادامه الگویی تثبیت شده قتلهای حکومتی در کردستان رخ داده است. جمهوری اسلامی طی سالیان گذشته بارها شهروندان کُرد، کولبران و ساکنان کردستان را هدف شلیک مستقیم قرار داده است؛ اما این قتلها همواره با مصونیت و بیکیفری همراه بودهاند. نبود تحقیقات مستقل، عدم تعقیب مؤثر عاملان و آمران، و بیپاسخ ماندن خانوادههای قربانیان، نشان میدهد که این خشونت صرفاً یک حادثه فردی نیست، بلکه بخشی از یک الگوی ساختاری سرکوب و نقض حق حیات در کردستان است.
سازمان حقوق بشر هانا قتل حکومتی مطلب خیبری را به شدیدترین وجه محکوم میکند و خواستار تحقیق مستقل، بیطرف و مؤثر، شناسایی و تعقیب قضایی عاملان و آمران، و پایان دادن به رویه شلیک مرگبار علیه شهروندان کُرد است. تداوم بیکیفری در چنین پروندههایی، پیام روشنی به نیروهای حکومتی داده است، جان شهروندان کُرد میتواند بدون پاسخگویی گرفته شود.
هانا این وضعیت را نقض فاحش حق حیات، کرامت انسانی و اصول بنیادین عدالت میداند.